Taryhçy N.P.Lobaçewanyň “Orta Aziýanyň ekerançylarynyň senanama däpleriniň taryhyndan” atly işinde belleýşi ýaly, adyllykda, parasatlylykda ady rowaýata öwrülen patyşa Hysrow Anuşirwanyň döwründe Nowruz günleri toý saçaklarynda dürli däneleriň (bugdaýyň, arpanyň, mekgäniň, nohudyň, tüwiniň, künjiniň, noýbanyň we ş.m.) unundan bişirilen çörek, gyzdyrmalar goýlupdyr. Olaryň üstüne 7 agajyň – söwüdiň, zeýtunyň, beýiniň, naryň we ş.m. agaçlaryň çybyklaryny atypdyrlar.
Saçagyň üstünde 7 sany ak käse, 7 dirhem, dinar pullary, ýüzärlik, mundan başga-da, süýt, peýnir, reňklenen ýumurtga goýlupdyr. Patyşanyň öňünde ak gant, kokos hozy, hurma atylan süýtli naharlar goýlupdyr. Täze ýylda bol hasyl bolsyn diýen niýet bilen, owaldan gelýän däbe görä, Nowruzdan 25 gün öň ýörite meýdançada 7 dürli dänäniň tohumlaryny ösdürip ýetişdiripdirler. Toý saçaklarynyň üstünde keramatly şemler ýakypdyrlar.
Etnograf A.Nеgmаtiniň “Gadymy täjikleriň we olaryň ata-babalarynyň ekerançylyk senenamasy bilen bagly däpleri” atly işinde Nowruz baýramynda gyzyldan ýasalyp gymmatly daşlar oturdylan ýüzügiň, ok-ýaýyň, atyň, laçynyň ähmiýetine uly üns berlipdi... Dowamy
|
